Czy wiesz...

Pękanie Elementów Form Wtryskowych

Dlaczego pękają matryce form wtryskowych?

Fragment Arkusza Kalkulacyjnego Do Sprawdzania Wyników Egzaminu Spawacza Wg ISO9606

Czy ładna spoina jest zawsze dobra?

Spadek sprawności całkowitej samochodu elektrycznego

Czy samochód elektryczny jest ekologiczny?

test interpolacji kołowej tokarki

Jak diagnozować przyczyny błędów obróbki CNC detali? cz. 1

Czytaj także:

gięcie blachy
Projektowanie

Blaszane origami. Metodyka projektowania konstrukcji blachowych

­ Paweł Bancarzewski
Cięcie plazmą: Wpływ stosowanych gazów na jakość procesu
Technologie

Cięcie plazmą: Wpływ stosowanych gazów na jakość procesu

­ Krzysztof Baran
odległość pomiędzy przewodem paliwowym a opaską zaciskową
Projektowanie

Packaging, czyli jak to wszystko pomieścić

­ Piotr Cabaj
Połączenie Skurczowe
Technologie

Niedoceniane połączenie skurczowe

­ Jerzy Mydlarz
Projektowanie i Konstrukcje Inżynierskie
  • STRONA GŁÓWNA
  • Aktualności
    Lewitacja Akustyczna w Transporcie Technologicznym

    Lewitacja akustyczna w transporcie technologicznym

    Elektryczny Samolot Pasażerski COMAC CE 25A

    Pierwszy załogowy lot elektrycznego samolotu pasażerskiego CE-25A

    Analiza rezultatów skanu mikrotomografem komputerowym

    Wyboczenie konstrukcji pod kontrolą dzięki mikrotomografii komputerowej

    Weryfikacja dokładności wymiarowo-kształtowej belki

    Szyte formy materiałowe i optymalizacja topologiczna belek żelbetonowych

    Honda V3R900 z doładowaniem elektrycznym

    Honda V3R900 z doładowaniem elektrycznym

    Monokopter żegluje Po Wodzie

    Monokopter ląduje na wodzie

    Nowa powłoka zapewnia wzrost wydajności przesyłu energii elektrycznej

    Nowa powłoka zapewnia wzrost wydajności przesyłu energii elektrycznej

    Ponad 500 km/h. Yangwang U9 Xtreme i nowy rekord prędkości

    Ponad 500 km/h. Yangwang U9 Xtreme i nowy rekord prędkości

    Paliwo rakietowe w żelu

    Paliwo rakietowe w żelu

  • Artykuły
    • Wszystkie artykuły
    • Analizy, symulacje
    • Badania, analizy
    • Części maszyn i urządzeń
    • Historia
    • Inne
    • Konstrukcje
    • Maszyny i urządzenia
    • Materiały
    • Projektowanie
    • Rozwiązania
    • Technologie
    Przyrząd spawalniczy ściany tylnej kabiny maszynisty w lokomotywie jako przykład produkcji jednostkowej

    Organizacja produkcji; cz. 6: Produkcja jednostkowa i prototypowa

    Koncepcja Separatora Regulowanego do Docierania Tarczowego

    Modułowe i nastawne separatory docierarek tarczowych

    Przykłady kół zębatych przed i po azotowaniu

    Azotowanie stali

    Sprężyna Falista Wykonana Ze Zwijanego Drutu Płaskiego

    Zrozumieć różnice między podkładkami falistymi a sprężynami falistymi

    Samobieżny Artyleryjski Zestaw Przciwlotniczy SA-35 z armatą KDA kal. 35 mm

    Lufy monoblokowe: konstrukcja i warunki pracy

    Od dokumentacji konstrukcyjnej do hali produkcyjnej

    Od dokumentacji konstrukcyjnej do hali produkcyjnej. Jak zachować ciągłość informacji?

    Przykład zastosowania sprężyny falistej typu Nested firmy Smalley do zabezpieczenia połączenia śrubowego przed samoczynnym poluzowaniem

    Sprężyny faliste alternatywą dla sprężystych podkładek zabezpieczających

    Połówka Formy do Wtrysku Dwukomponentowego

    Formowanie wtryskowe 2K polimerów

    Jak efektywnie uczyć MES na politechnice?

    Jak efektywnie uczyć MES na politechnice?

    Nanostruktury Ti-W z łączami fosforowymi jako dodatek tribologiczny

    Nanostruktury Ti-W z łączami fosforowymi jako dodatek tribologiczny

    Ręczne Spawanie Laserowe

    Ręczne spawanie laserowe

    Pierścienie osadcze o przekroju zwężanym Circlip

    Pierścienie osadcze – CIRCLIPS vs SNAP RINGS – zrozumieć różnice

    Rozkład sił generowanych przez jednostki silnikowe podczas ruchu po torze w ramach systemu BPS

    Analiza techniczna bezśmigłowego napędu BPS

    Wartości odczytu siły względem przemieszczenia górnej ścianki próbki

    Kalibracja nieliniowych modeli materiałowych z wykorzystaniem programów open source

    Sproszkowany surowiec AM WC701 – węglik wolframu-kobaltu na potrzeby wytwarzania przyrostowego

    Węgliki spiekane, metalurgia proszków

    Wybrane tematy:

    • robotyzacja
    • spawanie
    • obróbka skrawaniem
    • MES
    • klejenie
    • tworzywa sztuczne
    • motoryzacja
    • CAD
    • polskie projekty
    • lotnictwo
    • druk 3D
    • silniki
    • formy wtryskowe
    • budowa maszyn
    • technologie łączenia
    • obliczenia
    • kompozyty
    • ceramika techniczna
    • Analizy, symulacje
    • Badania, analizy
    • Technologie
    • Maszyny i urządzenia
    • Części maszyn i urządzeń
    • Konstrukcje
    • Rozwiązania
    • Projektowanie
    • Materiały
    • Historia
    • Inne
  • Czasopismo
    • Jak zakupić
    • Archiwum
      • Archiwum 2026
      • Archiwum 2025
      • Archiwum 2024
      • Archiwum 2023
      • Archiwum 2022
      • Archiwum 2021
      • Archiwum 2020
      • Archiwum 2019
      • Archiwum 2018
      • Archiwum 2017
      • Archiwum 2016
      • Archiwum 2015
      • Archiwum 2014
      • Archiwum 2013
      • Archiwum 2012
      • Archiwum 2011
      • Archiwum 2010
      • Archiwum 2009
      • Archiwum 2008
      • Archiwum 2007
  • O nas
  • Kontakt
  • ­
Nie znaleziono
Zobacz wszystkie wyniki
Projektowanie i Konstrukcje Inżynierskie
  • STRONA GŁÓWNA
  • Aktualności
    Lewitacja Akustyczna w Transporcie Technologicznym

    Lewitacja akustyczna w transporcie technologicznym

    Elektryczny Samolot Pasażerski COMAC CE 25A

    Pierwszy załogowy lot elektrycznego samolotu pasażerskiego CE-25A

    Analiza rezultatów skanu mikrotomografem komputerowym

    Wyboczenie konstrukcji pod kontrolą dzięki mikrotomografii komputerowej

    Weryfikacja dokładności wymiarowo-kształtowej belki

    Szyte formy materiałowe i optymalizacja topologiczna belek żelbetonowych

    Honda V3R900 z doładowaniem elektrycznym

    Honda V3R900 z doładowaniem elektrycznym

    Monokopter żegluje Po Wodzie

    Monokopter ląduje na wodzie

    Nowa powłoka zapewnia wzrost wydajności przesyłu energii elektrycznej

    Nowa powłoka zapewnia wzrost wydajności przesyłu energii elektrycznej

    Ponad 500 km/h. Yangwang U9 Xtreme i nowy rekord prędkości

    Ponad 500 km/h. Yangwang U9 Xtreme i nowy rekord prędkości

    Paliwo rakietowe w żelu

    Paliwo rakietowe w żelu

  • Artykuły
    • Wszystkie artykuły
    • Analizy, symulacje
    • Badania, analizy
    • Części maszyn i urządzeń
    • Historia
    • Inne
    • Konstrukcje
    • Maszyny i urządzenia
    • Materiały
    • Projektowanie
    • Rozwiązania
    • Technologie
    Przyrząd spawalniczy ściany tylnej kabiny maszynisty w lokomotywie jako przykład produkcji jednostkowej

    Organizacja produkcji; cz. 6: Produkcja jednostkowa i prototypowa

    Koncepcja Separatora Regulowanego do Docierania Tarczowego

    Modułowe i nastawne separatory docierarek tarczowych

    Przykłady kół zębatych przed i po azotowaniu

    Azotowanie stali

    Sprężyna Falista Wykonana Ze Zwijanego Drutu Płaskiego

    Zrozumieć różnice między podkładkami falistymi a sprężynami falistymi

    Samobieżny Artyleryjski Zestaw Przciwlotniczy SA-35 z armatą KDA kal. 35 mm

    Lufy monoblokowe: konstrukcja i warunki pracy

    Od dokumentacji konstrukcyjnej do hali produkcyjnej

    Od dokumentacji konstrukcyjnej do hali produkcyjnej. Jak zachować ciągłość informacji?

    Przykład zastosowania sprężyny falistej typu Nested firmy Smalley do zabezpieczenia połączenia śrubowego przed samoczynnym poluzowaniem

    Sprężyny faliste alternatywą dla sprężystych podkładek zabezpieczających

    Połówka Formy do Wtrysku Dwukomponentowego

    Formowanie wtryskowe 2K polimerów

    Jak efektywnie uczyć MES na politechnice?

    Jak efektywnie uczyć MES na politechnice?

    Nanostruktury Ti-W z łączami fosforowymi jako dodatek tribologiczny

    Nanostruktury Ti-W z łączami fosforowymi jako dodatek tribologiczny

    Ręczne Spawanie Laserowe

    Ręczne spawanie laserowe

    Pierścienie osadcze o przekroju zwężanym Circlip

    Pierścienie osadcze – CIRCLIPS vs SNAP RINGS – zrozumieć różnice

    Rozkład sił generowanych przez jednostki silnikowe podczas ruchu po torze w ramach systemu BPS

    Analiza techniczna bezśmigłowego napędu BPS

    Wartości odczytu siły względem przemieszczenia górnej ścianki próbki

    Kalibracja nieliniowych modeli materiałowych z wykorzystaniem programów open source

    Sproszkowany surowiec AM WC701 – węglik wolframu-kobaltu na potrzeby wytwarzania przyrostowego

    Węgliki spiekane, metalurgia proszków

    Wybrane tematy:

    • robotyzacja
    • spawanie
    • obróbka skrawaniem
    • MES
    • klejenie
    • tworzywa sztuczne
    • motoryzacja
    • CAD
    • polskie projekty
    • lotnictwo
    • druk 3D
    • silniki
    • formy wtryskowe
    • budowa maszyn
    • technologie łączenia
    • obliczenia
    • kompozyty
    • ceramika techniczna
    • Analizy, symulacje
    • Badania, analizy
    • Technologie
    • Maszyny i urządzenia
    • Części maszyn i urządzeń
    • Konstrukcje
    • Rozwiązania
    • Projektowanie
    • Materiały
    • Historia
    • Inne
  • Czasopismo
    • Jak zakupić
    • Archiwum
      • Archiwum 2026
      • Archiwum 2025
      • Archiwum 2024
      • Archiwum 2023
      • Archiwum 2022
      • Archiwum 2021
      • Archiwum 2020
      • Archiwum 2019
      • Archiwum 2018
      • Archiwum 2017
      • Archiwum 2016
      • Archiwum 2015
      • Archiwum 2014
      • Archiwum 2013
      • Archiwum 2012
      • Archiwum 2011
      • Archiwum 2010
      • Archiwum 2009
      • Archiwum 2008
      • Archiwum 2007
  • O nas
  • Kontakt
  • ­
Nie znaleziono
Zobacz wszystkie wyniki
Projektowanie i Konstrukcje Inżynierskie
Nie znaleziono
Zobacz wszystkie wyniki

Kompleksowe badania matryc kuźniczych

­ Jarosław Lulkiewicz, Szymon Szkudelski, Beata Pachutko
18.03.2015
A A

Celem badań opisanych w artykule było określenie wielkości zużycia matryc do kucia zaczepu budowlanego o nośności 2,5 t metodą nieniszczącą, za pomocą skanera optycznego, oraz na podstawie badań metalograficznych. Całość zrealizowano w ramach projektu „Badania metalograficzne narzędzi do kucia zaczepu budowlanego po różnych cyklach i warunkach ich eksploatacji”.

Przedmiot badań

Przedmiotem badań były matryce: górna i dolna do kucia na gorąco zaczepu budowlanego, które były eksploatowane w procesie ciągłym, po osiem godzin dziennie. Matryce wykonano ze stali Orvar Supreme (odpowiednik stali WCLV wg normy PN-EN ISO 4957:2004) o twardości 56-2 HRC. Wsad nagrzewany był indukcyjnie do temperatury 950+ 20 °C. Matryce nie były chłodzone między poszczególnymi odkuciami. Na matrycach wykonano 18000 odkuwek.

Metodologia badawcza

Badania matryc obejmowały:

  • skanowanie nowych matryc przed procesem kucia,
  • skanowanie matryc po procesie kucia,
  • badania metalograficzne, takie jak: obserwacje powierzchni na SEM, pomiary głębokości pęknięć, obserwacje struktury na przekrojach matryc za pomocą mikroskopu świetlnego i pomiary twardości Vickersa, przy sile obciążającej wynoszącej 0,4903 N (symbol twardości HV 0,1), wg normy PN-EN ISO 6507-1:2007, od powierzchni w głąb matryc.

Stosowane urządzenia pomiarowe i badawcze:

  • skaner optyczny ATOS Triple Scan (GOM) oraz oprogramowania GOM Inspect V7.5 SR2,
  • skaningowy mikroskop elektronowy Inspect S (FEI),
  • mikroskop świetlny Eclipse L150 (Nikon), wyposażony w oprogramowanie do archiwizowania obrazu NIS Elements,
  • twardościomierz Vickersa Micrometr 2104 (Wirtz-Buehler).

Wyniki skanowania matryc

Wyniki skanowania matryc górnej i dolnej do kucia kołnierza, po 18000 cykli kucia pokazano na rysunku 1.

Topografia Powierzchni Roboczych Matryc Do Kucia Kołnierza
Rys. 1 Topografia powierzchni roboczych matryc do kucia kołnierza, 18000 cykli: a-b) mapa topografii powierzchni, c-d) miejsce usytuowania profilu, e-f) profil zużycia powierzchni

Z porównania map topografii powierzchni i profili zużycia powierzchni roboczych matryc górnej i dolnej wynika, że zużycie obu matryc jest podobne (Rys. 1). Największe wartości ubytku materiału matrycy zaobserwowano w obszarze promienia otworu matrycy dolnej o średnicy 14 mm, o wartości 0,3 mm.

Wyniki badań metalograficznych

Wyniki badań na SEM powierzchni matryc do kucia kołnierza po 18000 cykli przedstawiono na rysunku 2.

Kompleksowe badania matryc kuźniczych
a) matryca górna – obszar przy promieniu otworu o średnicy 14 mm
Kompleksowe badania matryc kuźniczych
b) matryca górna – powiększony obszar 1
Kompleksowe badania matryc kuźniczych
c) matryca dolna – obszar przy promieniu otworu o średnicy 14 mm
Kompleksowe badania matryc kuźniczych
d) matryca dolna – powiększony obszar 2
Rys. 2 Powierzchnia matryc do kucia kołnierza, 18000 cykli, SEM: a-b) matryca górna, c-d) matryca dolna

Badania na SEM wykazały wytarcie materiału w obszarze promienia otworu na średnicy 14 mm, zarówno matrycy górnej, jak i dolnej (Rys. 2) na skutek zużycia ściernego. W matrycy dolnej powstała krawędź w obszarze promienia.
Wyniki badań mikroskopowych za pomocą mikroskopu świetlnego na przykładzie matrycy dolnej do kucia kołnierza po 18000 cykli kucia pokazano na rysunku 3.

Kompleksowe badania matryc kuźniczych
a) przekrój wzdłużny
Kompleksowe badania matryc kuźniczych
b) obszar na promieniu otworu
Kompleksowe badania matryc kuźniczych
c) powiększony fragment z rysunku 3b po trawieniu
Rys. 3 Matryca dolna do kucia kołnierza, 18000 cykli, próbka pobrana pod kątem 90°: a) przekrój wzdłużny profilu promienia, próbka trawiona, b) obszar na promieniu, próbka nietrawiona, c) struktura na promieniu

W matrycy dolnej do kucia kołnierza po 18000 cykli zaobserwowano, podobnie jak w matrycy górnej, zmianę geometrii promienia otworu o średnicy 14 mm oraz wytarcie materiału w obrębie płaskiej powierzchni roboczej (Rys. 3). W obszarze promienia otworu zauważono pęknięcie o głębokości 0,025 mm. Strukturę matrycy dolnej stanowił odpuszczony martenzyt.

Profile twardości Vickersa HV 0,1 na przekroju matrycy dolnej do kucia kołnierza po 18000 cykli kucia pokazano na rysunku 4a.

Rozkłady Twardości HV 0,1
Rys. 4a Rozkłady twardości HV 0,1 na przekroju matrycy dolnej do kucia kołnierza, 18000 cykli

W matrycy dolnej do kucia kołnierza eksploatowanej przez 18000 cykli, największemu zmniejszeniu twardości uległy obszary 2 i 3 (Rys. 4b). Twardość w tych obszarach wyniosła odpowiednio: 488 HV 0,1 i 527 HV 0,1. Strefa obniżonej twardości wyniosła ok. 0,4 mm dla obszaru 2 i ok. 0,25 mm dla obszaru 3.

Kompleksowe badania matryc kuźniczych
Rys. 4b Miejsca wykonania pomiarów twardości HV 0,1

Podsumowanie

Przeprowadzone badania metodą nieniszczącą pozwalają na precyzyjne zlokalizowanie obszarów największego zużycia. Wykonane mapy topografii powierzchni umożliwiają sprawdzenie rzeczywistej linii profilu w określonym miejscu przekroju po przeprowadzeniu 18000 cykli kucia. Równoległe regularne pomiary wymiarów odkuwek oraz matryc do kucia pozwalają na wyznaczenie maksymalnej dopuszczalnej wielkości zużycia matrycy na bazie tolerancji wymiarów i kształtu odkuwki.

Przeprowadzone badania metalograficzne wykazały przede wszystkim występowanie zużycia ściernego w obszarze promienia matrycy, a także skutki procesu odpuszczenia materiału matrycy w tym obszarze. Analiza wyników badań metalograficznych pozwala określić rodzaj zużycia i zachodzących zmian, dzięki czemu można m.in. opracować inną metodę obróbki cieplnej matryc, wprowadzić chłodzenie narzędzi między pojedynczymi cyklami kucia lub zmodyfikować warstwę wierzchnią matrycy, w procesie azotowania.

mgr inż. Jarosław Lulkiewicz
mgr inż. Szymon Szkudelski
dr inż. Beata Pachutko

Instytut Obróbki Plastycznej w Poznaniu

artykuł pochodzi z wydania 3 (90) marzec 2015

  • Share on Facebook
  • Share on Twitter
  • Share on LinkedIn
  • Share on WhatsApp
  • Share on Email
Tagi: diagnostykaobróbka plastyczna

Powiązane artykuły

młot resorowy
Konstrukcje

Prototypowa konstrukcja młota resorowego

Pomiary Modalne Nadwozia Samochodu Przy Użyciu Kilku Wzbudników
Badania, analizy

Analiza modalna jako narzędzie do rozwiązywania problemów inżynierskich

Due diligence – ocena i wycena zakładów produkcyjnych
Inne

Due diligence – ocena i wycena zakładów produkcyjnych

Schemat samodiagnozującego się kompozytu
Aktualności

Samodiagnozujący się kompozyt

test interpolacji kołowej tokarki
Badania, analizy

Jak diagnozować przyczyny błędów obróbki CNC detali? cz. 1

Pękanie Elementów Form Wtryskowych
Analizy, symulacje

Dlaczego pękają matryce form wtryskowych?

Rotor Clip

Tematyka:

aluminium budowa maszyn CAD ceramika techniczna CNC diagnostyka druk 3D energetyka formy wtryskowe innowacje inżynieria materiałowa klejenie kompozyty laser lotnictwo mechanizm MES montaż motocykle motoryzacja nanotechnologia narzędzia obliczenia obrabiarki obróbka plastyczna obróbka skrawaniem oprzyrządowanie polskie projekty powłoki programy przemysł kosmiczny przemysł morski przemysł zbrojeniowy recykling robot robotyzacja silniki spawanie stal technologie łączenia tribologia tworzywa sztuczne wynalazki wywiad łożyska
FORMY WTRYSKOWE Integracja Konstrukcji i Technologii Ebook
MetalTop

Projektowanie i Konstrukcje Inżynierskie
  • O nas
  • Polityka prywatności
  • Kontakt

© ITER 2007-2026

Nie znaleziono
Zobacz wszystkie wyniki
  • Strona główna
  • Aktualności
  • Artykuły
    • Analizy, symulacje
    • Badania, analizy
    • Części maszyn i urządzeń
    • Historia
    • Inne
    • Konstrukcje
    • Maszyny i urządzenia
    • Materiały
    • Projektowanie
    • Rozwiązania
    • Technologie
  • Jak zakupić
  • O nas
  • Kontakt

© ITER 2007-2026

email_icon

Nie przegap nowych wydań!

Zapisz się, aby na bieżąco otrzymywać linki do kolejnych, darmowych wydań Projektowania i Konstrukcji Inżynierskich

Wpisz adres email

Dziękuję, nie pokazuj więcej